Portret tekenen en schilderen

Een portet in opdracht door
 Ariane Berends-Brouwer
juli 2013

Portret tekenen en schilderen

Als portrettist heb ik veel ervaring met portret in opdracht.

Tip: Een goed portret heeft de volgende ingrediënten:

Wezenlijke kenmerken
Geloofwaardige verhoudingen
3D vormweergave
Leuk om naar te kijken
Overtuigingskracht

Deze aspecten zal ik toelichten:

Wezenlijke kenmerken
Allereerst moet een kinderportret een "kind" weergeven. Het wezen van een kinderportret ligt in het kind-zijn. Daarna komen pas de uiterlijke kenmerken van de gelijkenis.

Geloofwaardige verhoudingen
Ook al ben ik zelf erg gesteld op je precieze verhoudingen, een portret is goed genoeg als de verhoudingen geloofwaardig overkomen.

Een studie in olieverf door Ronald Hendriksen, 22 jaar.
Leerling aan De tekenacademie
Naar Frans Hals, een 17de eeuwse Hollandse Meester. 

3D vormweergave
Vaak wordt vergeten dat gelijkenis voor 80% ligt in de 3D vormweergave. Want zou je een beeld van iemand maken in steen, waarbij je geen kleur gebruikt maar alleen met vorm werkt, dan zie je toch wie het is.

Leuk om naar te kijken
Een portret moet in alle onderdelen van het beeldvlak interessant zijn. Je moet er jaren tegenaan kijken. Kleding, haar, achtergrond zijn allemaal onderdelen van het portret waar zorg aan besteed moet worden.

Overtuigingskracht
Slappe lijnen en vormen en vlakke tonen maken een portret oninteressant. Een portret moet spreken. Om te overtuigen moet je weten wat je doet. In de tweede helft van de opleiding aan De tekenacademie ga ik in op het portret. Hoe pak je het aan?

Als je goed kunt tekenen, dan kun je jezelf verbeteren door bij voorbeeld een klassiek schilderij te bestuderen. Dat doe je het beste door het te kopiëren. Dan zie je vanzelf hoe de grote meesters hun oplossingen vinden.

www.detekenacademie.nl

De opbouw van een portret tekening

Een detail van een portret-studie
die ik onlangs maakte.

Als je deze tekening eens van dichtbij bekijkt, zie je dat dit portret als bouwwerk is gemaakt. De opbouw van de vorm en de plaatsing van lichten en schaduwen zijn in evenwicht.

Hoe pak je zoiets nou aan? Je onderzoekt in een schets of studie de samenhang van het "ontwerp of onderwerp". Daarin zit een herhaling van gegevens. Die herhaling vind je in de symmetrie, in afstanden en parallelle richtingen. Je onderzoekt waar richtingen naar toe gaan. Bijvoorbeeld hoe de mondhoeken onder de irissen geplaatst zijn. Ook zoek je punten waartussen de Gulden Snede verhouding tot uiting komt. Gebruik bij je eerste schets rechte lijnen. Zij helpen je richtingen te vinden.

Tip: Verticale richtingen zijn in het portret van het grootste belang. Daarmee zet je belangrijke hulplijnen uit. Als je goed kijkt zie je in dit voorbeeld nog twee hulplijnen door schemeren. De een is de middenlijn van het gezicht, de ander is de lijn van de iris naar de linker mondhoek.

Door bovenstaande benadering ga je de contouren loslaten. In dit detail zie je dat er geen een contour meer is. Is er wel een lijn te zien, dan verstoort hij nooit de suggestie van driedimensionale vorm.

Tip: Maak je een contour te lang, dan wordt het een touw of streepje. Je verliest de vorm. Alles is bouw, architectuur. Wil je niet tekenen als architect, teken dan als beeldhouwer. Dan teken je "met de beitel". Teken vlakken, teken vormen.

www.detekenacademie.nl
www.ariane-fine-art.com